Έναν νέο βιολογικό μηχανισμό που μπορεί να λειτουργήσει προστατευτικά απέναντι στην καρκινογένεση, ανακάλυψε η ερευνητική ομάδα του Δρ. Γεωργίου Ζάχου, Αναπληρωτή Καθηγητή του Τμήματος Βιολογίας του Πανεπιστημίου Κρήτης. Η ανακάλυψη δημοσιεύθηκε πρόσφατα στο διεθνούς κύρους επιστημονικό περιοδικό «The EMBO Journal», με κύρια ερευνήτρια τη Δρ. Σοφία Μπαλαφούτη και επιστημονικά υπεύθυνους τον κ. Ζάχο και τη μεταδιδακτορική ερευνήτρια Δρ. Ελένη Πετσαλάκη.

Κατά την κυτταρική διαίρεση, το DNA ενός κυττάρου αντιγράφεται και διαμοιράζεται στα νέα κύτταρα. Ωστόσο, κάποιες φορές δημιουργούνται επιμήκεις δομές, οι «γέφυρες DNA», που ενώνουν τους δύο πυρήνες. Αν αυτές οι δομές υποστούν θραύση, μπορεί να προκληθούν μεταλλάξεις και να ξεκινήσει η διαδικασία καρκινογένεσης. Τα κύτταρα διαθέτουν έναν φυσικό μηχανισμό στήριξης, σχηματίζοντας «συσσωματώματα» ακτίνης στη βάση των γεφυρών, ώστε να τις προστατεύσουν. Το πώς ενεργοποιείται αυτός ο μηχανισμός, μέχρι σήμερα, δεν ήταν πλήρως κατανοητό.

Η νέα μελέτη δείχνει ότι οι πυρήνες που συνδέονται με «γέφυρες DNA» βρίσκονται υπό μηχανική τάση. Αυτή η τάση ανιχνεύεται και μετατρέπεται σε βιοχημικό σήμα μέσω ενός μονοπατιού που περιλαμβάνει το σύμπλοκο πρωτεϊνών LINC και τη μικρή GTPάση RhoA. Η ενεργοποίηση αυτής της οδού οδηγεί στη δημιουργία των συσσωματωμάτων ακτίνης που σταθεροποιούν τις γέφυρες, αποτρέποντας το σπάσιμο του DNA.

Πρόκειται για ένα σημαντικό βήμα στην κατανόηση του τρόπου με τον οποίο το κύτταρο προστατεύει το γενετικό του υλικό, με άμεσες προεκτάσεις στην έρευνα για νέα, στοχευμένα θεραπευτικά εργαλεία κατά του καρκίνου.

Το έργο υποστηρίχθηκε από το Ελληνικό Ίδρυμα Έρευνας και Καινοτομίας (ΕΛ.ΙΔ.Ε.Κ.), τη Fondation Santé και την Worldwide Cancer Research.